Selskap med deltakarfastsetting og skattereforma

  • Skriv ut

Reglane for skattlegging av selskap med deltakarfastsetting blei endra frå 2006.

Fram til inntektsåret 2006 gjaldt den såkalla delingsmodellen for selskap med deltakarfastsetting. Delingsmodellen innebar at ein i tillegg til alminneleg inntekt berekna personinntekt av overskotsdelen for aktive deltakarar med større eigardel enn 2/3 eller krav på ein større del av selskapet sitt overskot enn 2/3. Personlege deltakarar skal no i staden betale skatt ved utdeling frå selskapet. Denne skatten kjem i tillegg til den alminnelege inntektsskatten på deltakaren sin part av overskotet i selskapet. Reglane om skattlegging av deltakarar blir gjerne omtalt som deltakarmodellen. Dersom deltakaren tek imot godtgjersle for arbeid i selskapet, skal ein framleis berekne personinntekt av denne godtgjersla.

Selskapet må drive næringsverksemd

Selskapet må drive næringsverksemd for at ein skal rekne det som selskap med deltakarfastsetting.

For at det skal reknast som næringsverksemd må selskapet:

  • utøve økonomisk aktivitet som tek sikte på å ha ei viss varigheit
  • ha eit visst omfang
  • vere eigna til å gi overskot og
  • bli drive for eiga rekning og risiko

Det er ingen krav til at deltakaren sjølv tek aktivt del i drifta. Selskapet treng heller ikkje vere registrert i Brønnøysundregistra.

Selskap som har drive verksemd, men der verksemda har opphøyrt, kan delast inn tre hovudkategoriar når det gjeld skattemessig oppløysing: 

  1. Selskap som er formelt oppløyste etter reglane i selskapslova, blir rekna som skattemessig oppløyst når det blir oppløyst selskapsrettsleg. 
  2. Selskap som ikkje er registrerte i Føretaksregisteret, men der verksemda har opphøyrt, blir rekna som skattemessig oppløyst når verksemda opphøyrer. 
  3. Selskap som er registrerte i Føretaksregisteret, men som ikkje er formelt oppløyste etter selskapslova. For slike selskap er det eit vilkår for skattemessig oppløysing at det ikkje er levert skattemeldingar dei to siste åra. Ved å krevje at det skal leverast skattemeldingar for ikkje å bli skattemessig oppløyst, varetek ein òg Skatteetaten sitt behov for å få informasjon om selskapet. Dersom selskapet har styre eller dagleg leiar, kviler opplysningsplikta på desse. For selskap som ikkje har styre eller dagleg leiar, kviler opplysningsplikta på deltakarane i fellesskap, eller på ein utpeikt representant. Dei leverte skattemeldingane må vere rimeleg fullstendige og korrekte. Er skattemeldingane så mangelfulle at ein må gjennomføre skjønnsfastsetting, reknar ein ikkje opplysningsplikta for å vere overhalden.

Skatt ved utdeling frå selskapet

I tillegg til deltakaren sin skatt på overskotsparten må personlege deltakarar frå og med 2006 betale skatt ved utdeling frå selskapet. Med utdeling frå selskapet meiner vi alle typar verdioverføringar, bl.a. kontantoverføringar, overføring av alle typar eigedelar, tenesteytingar og at deltakaren brukar eigedelane til selskapet heilt eller delvis fritt.

Fastsetting av deltakaren sin kostpris

Kostpris på ein part blir sett anten til innskotet deltakaren gjer i selskapet eller til vederlag og kjøpskostnader. Innskot kan bestå av både kapital og gjenstandar.

Kostprisen er viktig for skjermingsgrunnlaget som blir brukt både når ein reknar ut utdelingsskatten og når ein seinare skal realisere partar. Kostprisen blei endeleg likningsfastsett i 2007 (gjeld for inntektsåret 2006) og verkar mellom anna inn på framtidige utdelingar og berekning av gevinst ved realisasjon. Skjermingsgrunnlaget for parten til deltakaren kan endre seg i den perioden deltakaren eig parten.

Dersom deltakaren allereie åtte ein part frå før overgangen til deltakarmodellen (1. januar 2006) blir kostpris sett ved hjelp av ein overgangsregel. Kostpris for slike partar blir sett til:

Deltakaren sin faktiske part av dei skattemessige verdiane i selskapet (part av skattemessig eigenkapital justert for skeiv eigenkapital) per 1. januar 2006 
+/- Over- eller underpris ved erverv av parten 
+ Kostnader deltakaren har hatt då han erverva parten, som ein ikkje har teke omsyn til ved fastsetting av over- eller underpris 
+/-  Differansar ved fusjon eller fisjon etter sktl.§ 11-7 (4), slik føresegna var til og med  2005. 
=  kostpris (skjermingsgrunnlag) per 1. januar 2006

Døme:
Selskapet har to deltakarar A og B som eig 50 % kvar. Den samla skattemessige eigenkapitalen til selskapet per 1. januar 2006 er kr 1 000 000 (post 189 i selskapsoppgåva 2005). A har kr 50 000 i skeiv eigenkapital (positiv). Deltakar A kjøpte sin part i 2000. Ved likninga til A for inntektsåret 2000 blei det fastsett at A betalte kr 100 000 i overpris for parten. I tillegg hadde A kr 10 000 i rådgivingskostnader i samband med ervervet av parten (utanom overprisen).

Inngangsverdi per 1. januar 2006 for deltakar A:
Deltakar A sin part av dei skattemessige verdiane i selskapet,
justert for skeiv eigenkapital (kr 1 000 000/2 + kr 50 000)= kr 550 000
+/- Over- eller underpris ved erverv av parten kr 100 000
+ Kostnader ved ervervet utanom over-/underpris kr 10 000
= kostpris (skjermingsgrunnlag) per 1. januar 2006 kr 660 000

Berekne skatten ved utdeling

Når ein bereknar skatten på utdelingar skal ein først gjennomføre ein reduksjon for løpande skatt (alminneleg inntektsskatt) som fell på overskotsparten til deltakaren. Ein skal òg gi eit skjermingsfrådrag. Skjermingsfrådraget finn ein ved å multiplisere skjermingsgrunnlaget med ei skjermingsrente. Skjermingsrenta blir fastsett årleg av Skattedirektoratet.

Ved utdeling bereknar ein då skatten slik:

Utdeling frå selskapet
-          Løpande skatt på deltakaren sin part av selskapsoverskotet (vanlegvis 25 %)
-          Skjermingsgrunnlag x skjermingsrenta
=          Grunnlaget for skatt på utdeling

Grunnlaget inngår i deltakaren sin alminnelege inntektsskatt og blir multiplisert med skattesatsen din for alminneleg inntekt (satsen for alminneleg inntektsskatt i 2016 er 25 %, i Finnmark og somme kommunar i Troms er satsen 21,5 %).

For ein personleg deltakar blir grunnlaget for skatt på utdeling deretter multiplisert med 1,15. Det er Skatteetaten som oppjusterer dette under skatteberekninga (nytt frå og med inntektsåret 2016).

Ueigentlege” innskot/tilbakebetalingar

Som tidlegare skal ein berekne alminneleg inntektsskatt av det løpande overskotet til selskapet. Denne inntektsskatten må betalast av deltakarane sjølv om det ikkje blir delt ut nok midlar frå selskapet til å dekkje skatten. Deltakaren må då dekkje skatten av eigne midlar.

Skatt som blir dekt av eigne midlar blir skattemessig rekna som eit innskot frå deltakaren (ueigentleg innskot). Dette innskotet verkar, som ordinære innskot frå deltakaren, inn på deltakaren sitt skjermingsgrunnlag ved seinare utdelingar. Det ueigentlege innskotet reduserer òg ei eventuell skatteplikt når ein seinare realiserer partar.

Dersom selskapet går med underskot kan deltakaren trekkje underskotet frå anna alminneleg inntekt. Den skattemessige verdien av underskotet (underskot multiplisert med deltakaren sin sats for alminneleg inntekt) blir skattemessig rekna som tilbakebetaling av innskoten kapital i selskapet. Tilbakebetalinga reduserer skjermingsgrunnlaget (ueigentleg tilbakebetaling).

Skjermingsgrunnlaget blir justert året etter dette ueigentlege innskotet/tilbakebetalinga oppstod.

 

Skatt ved realisasjon av part

Gevinst ved sal og annan realisasjon av part i eit selskap med deltakarfastsetting, er skattepliktig som alminneleg inntekt for den som realiserer parten. Tap gir rett til frådrag i alminneleg inntekt.

For visse selskap som er eigne skattesubjekt (AS, ASA o.a.), er det frå og med 1. januar 2006 omfattande unnatak frå skatteplikta for gevinst og frådragsretten for tap når ein realiserer eller tek ut part (fritaksmetoden). Dette gjeld òg for deltakarlikna selskap dersom salet eller realisasjonen skjedde 12. mai 2006 eller seinare.

Når ein tek opp nye deltakarar ved innskot og endrar eigardelen til ein deltakar ved innskot, blir ikkje dette rekna som realisasjon for dei andre deltakarane.

Får deltakarar auka eigardelen sin som følgje av at andre deltakarar trer ut av selskapet, jf. sel. §§ 2-32 flg., blir ikkje dette rekna som erverv av part for dei resterande deltakarane. Deltakaren som trer ut, blir rekna for å ha realisert sin part.

Tilbakebetaling av innskoten kapital blir ikkje rekna som realisasjon av parten, og det blir inga skatteplikt for deltakaren. 

Gevinst eller tap ved sal eller annan realisasjon av part skal bereknast for selskapsparten. Gevinst eller tap set ein til differansen mellom utgangsverdien (vederlaget) for parten og inngangsverdien for parten. Frå og med inntektsåret 2007 kan gevinsten reduserast med ubrukt skjerming frå det same selskapet. Dette er ikkje aktuelt for inntektsåret 2006. Ubrukt skjerming kan ikkje føre til at inntekta blir mindre enn 0,- eller auke eit frådragsgivande tap.

Gevinst/tap ved sal av part bereknar ein slik:
Vederlag for parten
- Netto kostpris for parten
- Innkjøpskostnader
- Netto innskot i selskapet på tidspunktet for realisasjonen 
+/-  Endringar i skjermingsgrunnlaget (ueigentleg innskot/tilbakebetaling) 
= Gevinst/tap

For ein personleg deltakar skal gevinst og tap etter frådrag for ubrukt skjerming ved skatteberekninga multipliserast med 1,15 (Frå inntektsåret 2016). Det same gjeld for konkursbuet eller dødsbuet til ein personleg deltakar.

Aktuelle meldingar for selskap med deltakarfastsetting er (ikkje uttømmande):

  • RF-1167 Næringsoppgåve 2 eller RF-1175 Næringsoppgåve 1
  • RF-1215  Selskapsmelding for selskap med deltakarfastsetting
  • RF-1221  Deltakaren si melding over eiga inntekt og formue
  • i selskap med deltakarfastsetting
  • RF-1233  Selskapet si melding over deltakaren si inntekt
  • og formue i selskap med deltakarfastsetting

Meldingane skal leverast elektronisk på www.altinn.no. Fristen er 31. mai.

Dersom du har spørsmål til reglane eller til utfyllinga, kan du sjå:

eller du kan ta kontakt med skattekontoret. 

Sjå òg

Les òg Skattedirektoratet si prinsippfråsegn om vilkåra for deltakarlikning av norske deltakarar i utanlandske selskap.

 

Fann du det du leitte etter?

Maks 255 tegn. Kun tall og bokstaver.